Figures of Absence

Het kunstwerk Figures of Absence, gerealiseerd in 2021 door kunstenaar Goshka Macuga, bestaat uit een sculpturale compositie van vijf verticale bustevormen in rubber, staal, polyurethaan en wax. Elk volume bevat een negatief afdruk van een vrouwenprofiel. De profielen zijn gestileerd, mat van oppervlak en opgesteld in een ritmische reeks. De verticale opstelling en de vormreferentie naar sokkels, totems of zuilen roept associaties op met klassieke herdenkingsmonumenten, maar tegelijk ondermijnt het werk dit genre. Waar traditioneel één figuur verheven wordt, brengt Macuga hier een collectief in beeld: vijf vrouwen, niet als standbeelden maar als silhouetten van afwezigheid. 

In deze sculptuur brengt Macuga hulde aan vijf uitzonderlijke vrouwen die een belangrijke rol speelden in de Belgische en internationale geschiedenis: Chantal Akerman (cineaste en beeldend kunstenares), Andrée Blouin (pan-Afrikaanse activiste), Patricia De Martelaere (filosofe en auteur), Marie Popelin (juriste en feministe) en Mathilde Schroyens (eerste vrouwelijke burgemeester van Antwerpen). Door hun gezichten niet positief, maar negatief af te beelden, benadrukt Macuga hoe zij – en vele anderen – vaak onzichtbaar zijn in het collectieve geheugen en de publieke ruimte. Meer informatie over deze vrouwen kan u hier lezen.

Figures of Absence breekt met de traditie van de ‘held op zijn sokkel’. De sokkel blijft, maar de heldinnen verschijnen als afwezigheden, als sporen. Het werk stelt niet alleen de vraag wie herdacht wordt, maar ook wie structureel vergeten werd. In die zin is het kunstwerk een visuele en conceptuele ingreep die zowel herdenkt als bevraagt. 

Goshka Macuga (1967) is een Poolse kunstenaar die sinds 1989 in Londen woont en werkt. Ze is gekend om haar onderzoekend en associatief werk, waarin ze archieven, kunstgeschiedenis en politiek verbindt. Haar installaties en sculpturen bevragen de rol van kunst in het publieke domein en zetten aan tot reflectie over representatie en collectief geheugen. Haar werk werd internationaal getoond in instellingen zoals Tate Britain, MoMA New York en Documenta 13.

Figures of Absence is de uitkomst van de tweede editie van Publiek Figuur, waarbij een hedendaagse kunstenaar wordt uitgenodigd door Kunst in de Stad om een nieuw kunstwerk te creëren en tijdelijk tentoon te stellen in het Stadspark, op een lege oude sokkel. Met de vraag 'Wie of wat plaatsen we vandaag op een voetstuk?' als vertrekpunt biedt de opdrachtenreeks Publiek Figuur tegelijk perspectief op de mogelijke toekomst van kunst in de openbare ruimte en een kritische reflectie op de historische collectie Kunst in de Stad.